HỌP MẶT HD XUÂN ĐINH DẬU NK 68-75 NGÀY 04/02/2017

CHỮ MÌNH



   
                                                    



       

           Nhớ thời học Trung học, vào giờ Sinh ngữ, có lần thầy dạy bộ môn tiếng Anh bảo: “Người Anh rất hảnh diện về chữ “home” là nhà, tổ ấm vừa bình dị, ấm cúng, khó có tiếng nào lột tả hết ý như thế được, dịch cũng khó chính xác đầy đủ. Đến giờ Pháp văn, thầy dạy bô môn lại giảng: Tiếng Pháp thuộc loại đa âm nên có từ dài như anticonstitutionnellement, nhưng có chữ “ chez” chỉ có một âm thôi, ngắn gọn mà xúc tích, đầy cảm tính, thân mật tượng hình. Câu nói thông thường lồng trong bài giảng như vậy thế mà dậy ngầm lên trong lòng đám trẻ Việt chúng tôi bao câu hỏi, nghĩ suy, tìm tòi, so sánh.

            Thật ra tiếng Việt ta dù đơn âm nhưng cũng truyền cảm, tượng hình tượng thanh lại còn đa nghĩa nữa là khác. Không thể bảo tiếng ta nghèo vì hình dạng chỉ gói gọn có một vần càng không thể hời hợt phê rằng vì thế mà cộc lốc, cứng rắn, thô bạo thiếu vị ngọt ngào, sức quyến rũ hấp dẫn thướt tha đài các sang cả.  

         Xin đừng quên là tiếng ta còn được điểm đệm bằng những dấu uyển chuyển hỏi sắc huyền ngả nặng, giai điệu tiếng Việt cũng gây rung động không kém ngôn ngữ nào trên thế giới. Để những âm hưởng trên thêm phần khởi sắc, một trong thế mạnh của ta là luôn biết sáng tạo phong phú hóa bằng cách thêm tiếng đệm tiếng ghép, tận dụng cả việc phiên âm gần như xác thật tiếng nước ngoài trong mọi ngành kể cả khoa học kỹ thuật.

          Do ảnh hưởng của hai nền văn minh Âu Á, tổ tiên ta còn thức thời tự chủ biết sử dụng mẫu tự La tinh thay những nét gạch sổ của chữ Hán, dù vẫn giữ và dùng cổ ngữ Nho, Nôm có lối viết như  ‘rồng bay phượng múa ‘, người Việt ta lại có năng khiếu hay nói rõ hơn có ưu thế phát âm gần chính xác mọi tiếng khác.

           Trước 75, nhớ có lần nghe một ca sĩ Mỹ trình bày bài hát Việt rất chuẩn có duyên nhưng ngay từ đầu, câu “Không không không, tôi không còn yêu em nữa” (Nguyễn Ánh 9) nầy quả thật là hóc búa nan giải cho cách phát âm của người nước ngoài. Người Pháp chẳng hạn cũng có vần “on” như trong “On a besoin d’un plus petit que soi » tuy nhiên chữ ông của họ đọc ngắn hơn và đọc bằng giọng hít hơi trong cuống họng còn chữ ông của ta trên lưỡi cho hơi như dài ra.

           Bảng phiên âm quốc tế không thể kiện toàn cách phát âm của ta được vì bao vần khó đọc như iêu, ươn, uơi, oen.. và nhất là giọng trầm bổng do bậc ngũ cung năm dấu. Do đó hãy tự hào là dân Việt đi các bạn trẻ vì không nói ngoa đâu, chúng ta có một ngôn ngữ diệu kỳ và chúng ta còn có thể phát âm các tiếng trên thế giới gần như trung thực, ít sai sót.

          Nếu tiếng Anh Pháp có những trường hợp đặc biệt nêu trên, tiếng Việt ta không kém. Điển hình là nhân vật đại danh từ ngôi thứ nhất thôi ta có bao nhiêu cách xưng hô như ta, tôi, mình, trẩm, thần, tao, tên của người phát ngôn, vai vế,…ngay chính người Việt ta lắm lúc cũng thấy luống cuống khó khăn hưống hồ người ngoại quốc, mỗi từ đều có vị thế riêng..

Nào chúng ta thử tìm hiểu hai từ TA = MÌNH tiêu biểu nhất .
          -“Mình với ta tuy hai mà một,
          Ta với mình tuy một mà hai. »
          -« Mình về có nhớ ta chăng,
           Ta về ta nhớ hàm răng mình cười ».

          Tùy theo dụng ý của mình mà dùng, chữ TA chẳng hạn khi tự xưng tỏ vẻ phách lối kiêu căng, khi như bất cần đời, nói chung chung :
-       « Ta chứ ai, anh hùng há sợ chi ai. »
-        « Ai say, ai tỉnh, ai thua được,
   Ta mặc ta mà ai mặc ai ».
-       « Ta đây cũng chẳng cần chi,
          Vào thì cũng được, ra thì cũng nên ».(Nhị độ mai)

Lúc tự xưng mình với người dưới mình :
          « Ta sinh ra trước ngươi sinh sau,
          Ta phận là anh ngươi phận em.
          Đáng lý ngọt bùi chung vị hưởng,
          Cớ sao xương thịt nở tan tành. »( Nguyễn Nhạc nói với Nguyễn Huệ)

hoặc thường thấy trong các tuồng hát bội để xưng danh tánh, ra lệnh, cho phép :
          « Ta miễn lễ, khanh hãy bình thân »

          Khi tự mình nói với mình :
-       « Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ »(Thế Lữ)   
-       « Ta mơ trong đời hay trong mộng,
              Vùng cúc bên ngoài đọng dưới sương” ( Lưu Trọng Lư).
        - “Một mảnh tình riêng ta với ta. » ( Bà Huyện Thanh Quan) 

Nếu Victor Hugo cũng đã muốn nói lên sự bình đẳng của con người trong câu:
           “ Insensé qui crois que je ne suis pas toi” (Chỉ có anh điên rồ mới tin tôi không phải là anh) để chứng minh rằng con người như nhau, anh như tôi, người Việt ta còn hơn thế nữa, hễ là con người thì ai cũng như ai, mọi người như nhau.

          Để cùng cười với nhau một chút và cũng để minh chứng câu nói trên bằng cách sử dụng sự trùng hợp của lối phiên âm Việt, chúng ta mới thấy rõ hơn tính cách đa năng đa dụng của tiếng ta.

  Thử phiên đọc tiếng Anh chữ ‘ I ‘ là ai, ‘Me ‘là mi, ta có
          ( I ) ai =  Mình
          (Me) mi = Mình.
 Suy theo phép tam đoạn luận, (syllogisme)
          Ai =Mi =Mình
Mà theo tiếng ta, ‘Mi’ là anh, chị,…ngôi thứ 2,
‘Ai’ có thể chỉ người khác, ngôi thứ 3, và chỉ ta, ngôi thứ 1:
            Để ai (ngôi thứ 1) trăng tủi ai (ngôi thứ 1)sầu vì ai’ (ngôi thứ 3). (Nguyễn Du)
Vậy Anh cũng là Tôi, Ta, Mình , Ai, Mi.

             Suy rộng hơn, tiếng Việt ta chứng minh mọi thành phần xã hội giai cấp đều bình đẳng và thật thân thiết lễ độ văn minh. Vì thế, với cách suy diễn trên, không nên hồ đồ chửi bừa thì dễ dàng sẽ bị “gậy đập lưng ông”. Ví dụ khi nói
-       Anh là người
-       Tôi là người
Vậy anh = tôi
          Nếu anh bảo tôi là …gì gì, hay anh nặng lời với tôi thế nào đi chăng nữa, anh cũng thế ấy thôi.
Thế chẳng phải là văn minh đó ư?

                Nhưng đến đây chúng ta cũng nên nói nhỏ và rõ cho nhau nghe, chắc các bạn cũng đồng ý là có lẽ không có dân tộc nào mà chửi hay vừa dai vừa dài, ngân nga có vần có điệu bộ, sâu sắc châm chọc cay độc, sinh động, thâm hiểm, tùy hứng tục thanh, tùy tình huống hoàn cành, giai cấp, trình độ, lôi cả dòng họ từ đường, nói bóng nói gió, rủa không tiếc lời, văng tục không giữ kẽ, sử dụng kể cả ca dao tục ngữ, điển tích, truyện thơ,…nói tóm lại khó có dân tộc nào có lối chửi quá ư là độc đáo như ta.

           Hơn thế nữa, ông cha ta sao mà có tinh thần trào phúng, tiếu lâm, thực tiễn, tế nhị, thâm trầm trong cách dùng chữ, nhất là để diễn tả tình cảm riêng tư, chuyện phòng the, cái thanh thay tục. Chữ ‘mình’ là bằng chứng sâu sắc nhất.

           Nói đến chữ ‘mình’ ước tiên ta liên tưởng ngay đến thân thể con người, căn bản gồm đầu mình và tay chân.

             Vợ chồng đều gọi nhau bằng mình, như thế tổ tiên ta như đã đoán trước hay đi tiên phong trong phong trào đòi giải phóng phụ nữ, nam nữ bình quyền từ lâu rồi mà ngày nay nhiều nước có nền văn minh lâu đời trên thế giới vẫn còn dậm chân tại chỗ hay lùi lại thời kỳ nam trọng nữ khinh. Lại có những tập tục lạc hậu tàn bạo vô nhân ở vài nước Phi châu lên án tử hình những người đàn bà không chồng mà có con, hoặc cắt đi cơ quan kích thích sinh dục các em bé gái từ khi còn nhỏ (excision).

          Điểm đặc thù ở đây là sao không dùng chữ ‘đầu’ hay “ tay chân” mà ‘mình’. Trong ba phần của thân thể, ta thử phân tích xem phần nào quan trọng hơn.
‘ Đầu’ có thể ví như bộ chỉ huy trung ương.
 Phần giữa là mình tập trung tất cả cơ quan trọng yếu như càc bộ các ngành, thực thi bảo tồn phát triển cuộc sống chẳng những về thể xác mà còn tâm sinh lý nữa. Tim gan phèo phổi, ruột non ruột già, nói chung là bộ đồ lòng cọng thêm bộ phận sinh dục tạo thế nhân được bố trí đúng vị trí thích hợp cho guồng máy sinh hoạt của con người.

 Để cho máy chạy tất phải đổ xăng dầu, tiếp dẫn nguyên liệu, phải thay dầu thay nhớt hầu kéo dài tuổi thọ của chiếc xe. Hệ thống bộ máy người lại quá ư tinh vi hoàn hảo kết hợp hài hòa, không thể tách rời riêng biệt đươc Như khúc ruột bị cắt đi là ruột đứt rồi, có “đứt ruột” cố nối lại thì cũng khó mà như trước được.

 Vả lại đúng như câu “một con ngựa đau cả tàu không ăn cỏ”, các bộ phận đều liên quan ảnh hưởng mật thiết với nhau..Gan ruột đau cũng ảnh hưởng đến các cơ quan khác, cả đầu cũng ngất ngư theo, khó tách rời. Điều nầy chứng tỏ rằng ‘mình’ quả là phần quan trọng hơn cả ‘đầu’. Trung ương không làm gì được nếu các cơ quan ban ngành ngừng hoạt động. Giả sử như có sự thất thoát, hối lộ lạm quyền đụt khoét của công ở các Bộ, như bệnh ung thư gậm nhấm phổi gan, không được ngăn chận kịp thời để bệnh ăn ruồng thì chết không kịp trở tay. Trung ương củng dễ dàng trở thành tàn phế suy tàn một khi nội tạng hoạt động loạn cào cào phi nguyên tắc vô kỷ luật.

          Ngoài ra cấu trúc thân thể là Đầu, Mình, Tay Chân cũng giống như một câu, một phương trình. Ba phần chính của một câu là chủ từ, động từ và túc từ tạm viết tắt là S,V,C ta có phương trình như sau
          Câu = S + V + C
          Nếu C= 0
          Ta có  Câu = S + V
Vậy rõ là túc từ C không bắt buộc phải có vì câu bây giờ là S+V vẫn còn đầy đủ ý nghĩa. Cũng ví như chân tay, có què cụt con người vẫn sống.

 Riêng S và V, hai phần đều cần thiết không thể thiếu được, bên tám lượng bên nửa cân, cả hai hợp lại mới thành tổng thể - Câu – hoàn chỉnh. Nhưng tại sao tổ tiên ta lại dùng chữ ‘mình’ mà không dùng chữ ‘đầu’, nghĩ cũng lạ.

          Suy diễn theo văn phạm, khi động từ V được chia ở thể mệnh lệnh cách (Mode Impératif), tất nhiên chủ từ S ở dưới dạng ẩn thể (sous entendu), và đúng rồi, trong trường hợp nầy một mình động từ V vẫn “ thành cú”, là một câu hẳn hoi, đặc biệt hơn nữa còn có thể kèm túc từ C theo. Vậy trong phương trình
                                      Câu= S+V
       Nếu  S = O, ta có :  Câu = V
                         Hoặc trong Câu =S+V+C
      Khi S = O, ta có : Câu = V+C  

Ví dụ : Cút!
            Cút nhanh !
trường hợp nầy áp dụng trong tiếng Pháp ta thấy rõ hơn:
          Écoute = V,
Sois gentil = V+C.
Mange ta soupe.

Cũng nên xin lưu ý vì tiếng Việt ta đơn âm, nên khi phát âm câu ngắn ta thường kèm theo một hoặc vài chữ khác như trong khi sai bảo, ra một mệnh lệnh nào, thay vì nói bằng một chữ thì ta có thể thêm trước tiếng động từ chữ ‘ hãy ‘ :
          Hãy đi.
Hoặc thêm sau động từ ‘đi ‘ :
          Đi đi.
Hay cả hai trường hợp trên :     
          Hãy đi đi.
          Hãy nếm một chút đi.
để tăng giảm cường độ lời nói.



          Con ốc ma

Thử hình dung con rùa, con ốc ma chẳng hạn, có khi bạn chỉ thấy cái mai rùa, cái vỏ ốc, lúc bấy giờ đầu rùa ốc rút thụt vào trong, ở thể ẩn, ta chỉ còn có phần mình thôi, ốc rùa vẫn sống.


                                   Một chú Rùa đang ngủ

Hay nói theo truyện Tàu ngày xưa, hay những phim kinh dị ngày nay, thăng thiên độn thổ hô giáng hô thâu biến hóa thần thông thì đầu dù có bị chặt vẫn có thể mọc lại, chứ còn mình đứt lìa rồi là “đi đời nhà ma” luôn. Nói tóm lại, chữ ‘mình’ trong câu có phần trội hơn chữ « đầu » rồi.

Hơn thế nữa, chữ “mình” không những chỉ được dùng trong việc gọi nhau giữa vợ chồng, mà còn được sử dụng rộng rãi hơn trong cuộc đối thoại với những người cùng trang lứa, cùng giai cấp, thay vì xưng “ tôi” thì xưng là “mình” nghe có vẻ thân tình ít khách sáo hơn.

Người phát biểu xưng ‘mình’ mà người đối thoại trả lời cũng xưng lại là ‘mình’:

-       Lâu rồi mình không có tin chị, nay gặp được, mình mừng quá.
-       Mình cũng vậy.

Một thí dụ khác, nói với nhiều người: “ Mình nói như vậy, các bạn muốn hiểu mình thế nào thì hiểu.”

          Vậy với một âm ngắn gọn, thế mà thật khó có tiếng ngoại nào dịch nổi rõ hoàn toàn hết ý chữ ‘mình’ của chữ mình.

          Trong cuộc sống, ‘mình’ tiêu biểu cái gì vừa riêng tư vừa cọng hưởng, vừa chủ quan vừa khách quan, vừa thân mật vừa ngăn cách, vừa hai mà một, một mà hai, vừa chung vừa riêng, vừa thực dụng vừa mơ mộng, vừa cụ thể vừa gợi bao ý tình hình.

               Tổ tiên ta thật thâm thúy sâu sắc chẳng những trong việc lưu truyền cho con cháu đời sau tinh thần tự chủ tự lập tự do trong tinh thần đoàn kết, bình đẳng tôn trọng lẩn nhau mà còn gây niềm tự hào về tiếng mẹ. Hy vọng rằng chúng ta luôn cố gắng bảo tồn duy trì và phát huy gia sản văn hóa văn minh truyền thống ngày càng tốt đẹp hơn vì “tiếng có còn thì nước mới còn”, dân trí có cao thì tổ quốc mới phồn vinh.!

                                                 Cô  Trần Thành Mỹ







         























TẢN MẠN VỀ TẾT QUÊ HƯƠNG



Cây quất kiểng cắt tỉa hình con heo trong chợ Tết
Tết lại sắp đến, thêm một năm mới, tuổi thọ cao hơn, giới trẻ thích thú thấy mình sắp thành người lớn, thế hệ đứng tuổi bắt đầu nghĩ đến lúc về hưu và các bậc cao niên thì  sống trờ lại thời kỳ mơ mơ mộng mộng giữa quá khứ tương lai tùy theo hoàn cảnh hiện tại và sức khoẻ của mỗi đời người.

Thật vậy, trên quả địa cầu nầy nước nào cũng có ngày ăn mừng giả từ năm cũ và long trọng đón tiếp năm mới với kỳ vọng 365 ngày tới may mắn sáng sủa hơn. Việt nam như phần đông các nước Đông Nam Á với khí hậu nhiệt đới gió mùa bốn mùa không rõ rệt, đặc biệt miền Nam chỉ có haỉ mùa mưa nắng, Tết thường được tổ chức vào mùa Xuân đầu năm mới Âm lịch, thời tiết không lạnh rét như ở Âu Mỹ vào Đông hay ở Phi châu trong mùa hè nóng bức, cũng không lầy lội ẩm ướt vào mùa mưa nước lũ bão tố của vùng Đông Nam Á hằng năm.

Tết Việt nam rất hợp thiên thời địa lợi đắc nhân tâm. Về phần tâm linh, các tôn giáo lớn nhỏ nào cũng đều tích cực vào việc tô điểm phong phú hóa các nghi lễ tập tục truyền thống vui Tết. Xã hội càng phát triển văn minh càng cố gắng hạn chế hay xóa bỏ những điều mê tín dị đoan, tạo điều kiện cho việc hưởng Xuân thêm ý nghĩa tốt đẹp và hợp với thời đại nước mình.

Theo ông bà ta xưa, người Việt ta « ăn Tết » và tin vào Thần quyền. Thật vậy, trong ba ngày Tết chủ yếu là việc ăn uống. Đi đâu bạn cũng được ân cần mời ăn uống như chia sẻ một chút quà lộc đầu Xuân, một vòng quạt thức ăn đặc thù Tết.

Nếm thử một miếng mứt dừa dòn dòn trăng trắng, miếng mứt đu đủ hồng hồng, thử mứt hạt sen tròn tròn béo ngọt đã được thông soi lấy tim sen ra, tốt cho sức khỏe mà đắng nghét, hạt đậu phộng da cá chiên dòn nhai nghe rồm rộp vui tai, vừa cắn hạt dưa vừa tách vỏ đỏ qua các khe răng cửa một cách « nghệ thuật » rồi dùng lưỡi lừa ra hạt trắng nhâm nhi, thật cũng là một kinh nghiệm, một kỳ tích không dễ dàng thực hiện ngay đâu. Thỉnh thoảng lại nâng lên môi cái chun nhỏ hay tách trà nóng bốc hương thơm phức tùy từng loại trà ngon đãi khách ngày Xuân.

Riêng về việc thờ cúng, chúng ta thờ chẳng những các bậc khuất mặt khuất mày, ông bà cha mẹ quá cố nên có lễ Tảo mộ và lễ rước đưa Ông Bà ngày Tết, lễ Cầu siêu cho linh hồn của cho nguời quá vãng ngày Rằm tháng 7 Trung Nguơn và lễ cúng thí cho Cô hồn các Đảng,…mà cả các Thần linh Ông Táo Ông Địa Ông Thần tài, Bà Chúa Xứ, Bà Cữu Thiên Huyền nữ, Bà Đen ở Tây ninh, Ông Quan công, ở lăng đình miếu cho các Bậc có công với đất nước như hằng năm có lễ Cúng Đình Thần Thành hoàng kết thúc bằng lễ Tống gió rất long trọng ở tỉnh ở làng, và còn cả thú vật có công giúp đỡ loài người như Cá Ông, điển hình là Lễ Nghinh Ông ở huyện Cần Giờ thuộc TPHồ Chí Minh, ở thị trấn Vàm Láng Gò công mùng 9-10 tháng 3 hằng năm.

Ghe Tống gió
Rồi dần dần theo thời gian và sự tiến bộ văn minh thế giới, Tết cũng có những bước đi ngàn dậm cải tiến luôn vì theo luật tuần hoàn tự nhiên, tất cả đều phải theo đà biến chuyển của đất trời không ngừng hoạt động ngay cả trong phạm trù vô hình tâm linh.

Nghĩ lại ngày xưa, ông cha ta ăn Tết theo truyền thống cổ tục quá nên mọi thành phần trong gia đình đều bận rộn nhất là phụ nữ, các bà phải lo toan tính toán trước sau mọi việc trong ngoài chuẩn bị Tết, rồi trong ngày chính Tết, hằng ngày lại phải túi bụi trong việc nấu nướng cúng kiến tiếp khách nên không thì giờ để vui Xuân. Ngày nay, người đương thời đã biết rút kinh nghiệm trong việc tổ chức ăn Tết phù hợp với hoàn cảnh kinh tế, nghề nghiệp tâm linh của mỗi gia đình riêng.

Hơn thế nữa, có lẽ Tết chúng ta là một trong Tết kéo dài lâu nhất thế giới chia ra làm ba giai đoạn, chuẩn bị, chính Tết và sau Tết. Vốn là nước nông nghiệp, mùa thu hoạch xong ở cuối năm, người dân mới có dịp nghỉ ngơi ăn uống vui chơi như để tưởng thưởng thành quả công sức, bồi dưỡng xả hơi lấy sức trong một khung cảnh khí hậu đặc biệt của mùa Xuân, vương giả của bốn mùa.

Từ đầu tháng chạp chúng ta đã bắt đầu thấy bóng dáng chúa Xuân hiện ra khắp nơi qua cảnh trí thiên nhiên mà còn bằng những thay đổi trong sinh hoạt hằng ngày từ trong gia đình đến ngoài xã hội. 
                                
Đâu đâu nếu có dịp viếng thăm một vùng miền nào đất nước, về nội về ngoại, ăn Tết với bạn bè khác không cùng nơi nhao cắt rún, hay đi du lịch trong nước để đổi không khí, tránh nhàm chán, áp lực của công việc, sự ồn ào náo nhiệt ở các đô thị căng thẳng phập phồng nguy hiểm do cái môi trường ô nhiểm đầy rẫy những ninja kiếm khách, anh hùng xa lộ đội nón trùm khăn chụp kín mũ, bịt khẩu trang đủ màu đủ kiểu chỉ chừa đôi mắt, cửa sổ giữ linh hồn, giao thông nghẹt đường tắt nghẽn, các bạn sẽ có cơ hội chứng kiến một vòng quạt chứng tích biểu hiện lòng tin của dân ta vào Thần quyền rõ nét hơn.

Ngày nay nhiều người chúng ta thường lên án lòng thành khẩn thuần khiết đó cho rằng là mê tín dị đoan, vì thật ra việc tôn thờ cổ xưa nầy phát xuất từ tâm của người dân còn thô sơ mộc mạc, không thuộc vào một tôn giáo nào, và vì nếu đã được gọi là đạo hay tôn giáo tất nhiên tổ chức đó phải có qui cũ, tín đồ lịch sử của đạo, Giáo chủ rõ ràng, kinh điển giáo lý đã được truyền thụ tiếp thu thực hành qua bao nhiêu năm bao thế kỷ.

Thật ra, các tôn giáo lớn có ảnh hưởng lan rộng và lâu dài nhất trên thế giới nói chung, nói rìêng ở Việt nam, là Phật giáo, Thiên Chúa giáo, Hồi giáo…tất cà đều du nhập từ các nước Ấn độ,Tây Âu, Trung Đông, thế mà từ trước đến nay phần đông người Việt chúng ta thường cứ nhầm tưởng là xuất phát trực tiếp ngay từ nước ta, vì vậy nên mới có hiện tượng ố đạo, tranh giành tín đồ gây bất hòa nghiêm trọng đến trở thành đối đầu thù nghịch giết chết lẫn nhau.

Riêng tập tục nghi lễ «  Thờ cúng tổ tiên » không phải là một đạo hay giáo phái và chỉ có ở Việt nam. Đây là phong tục lâu đời biểu hiện lòng biết ơn của thế hệ sau, con cháu đối với các bậc tiền nhân cha mẹ tổ tiên, «  Cây có cội, nước có nguồn ».

Điển hình là cách lạy trước bàn thờ tổ tiên, bốn lạy, khác hẳn với cách lạy của tôn giáo, nam nữ giống nhau ba lạy trước bàn thờ Phật. Không những thế thôi mà thế lạy giữa người nam nữ hoàn toàn khác biệt, đàn ông thế đứng « bái gối » chủ yếu tượng trưng sự hùng dũng cường tráng phía nam, đàn bà thế ngồi xuống chiếu, một chân xếp về phía trước, chân kia quặp về phía sau làm thăng bằng cho việc cúi lạy, chủ âm thể hiện nét đẹp dịu hiền, trầm tĩnh, nhẫn nại sống nội tâm hơn của phái nữ.

                                              Thế lạy của phụ nữ Việt

Xin lưu ý, điểm khác biệt độc đáo nầy còn chứng minh rõ rằng Việt nam ta quả là một quốc gia thật sự có chủ quyền độc lập tự do, có văn minh văn hóa truyền thống tập tục đặc thù riêng từ mấy ngàn năm dù bao lần bị lệ thuộc Tàu Tây.
Hơn thế nữa, các bạn có nhận thấy Việt nam ta hưởng Xuân vui Tết lâu hơn nhiều nước khác, cả mấy tháng dài « Tháng giêng là tháng ăn chơỉ,Tháng hai cờ bạc, tháng ba rượu chè ». (Ngày nay ở thế kỷ 21 rồi, nên có người sửa lại ngâm « tháng giêng là tháng ăn chơi, tháng hai cờ bạc, tháng ba…bán nhà. »)

 Nói thế chứ không có nghĩa là người nông dân xưa ta chơi nhiều hơn làm đâu. Số là sau khi gặt hái xong, lúa mới được để cất giữ dự trữ vào bồ lúa trong nhà từ từ sử dụng suốt năm hoặc được bán lại sau nầy, dành bớt ra vài giạ đem xay ra thành gạo mới, đổ đầy các lu mái cóng to bằng sành có nắp đậy, vì theo như truyền thống xưa cho rằng ngày mồng một Tết nhà nào hủ gạo đầy, lu nước không cạn là điềm mang lộc cho trọn năm đó vậy. Đây còn là thời kỳ tổng kết thành quả thu hoạch sau một năm cật lực « lưng bán cho trời » chân bám đất quê, kho lúa quê hương tạo của cải nông phẩm cần thiết hay vườn rau hoa quả hữu ích kích thích khẩu vị, hương lọc không khí trong sạch đất trời.

Có dịp nào về quê ăn Tết, các bạn sẽ cảm nhận ra ngay sự khác biệt khi vừa đến ranh giới quê tỉnh nầy liền. Hơi thở bạn như thông thoát hơn, vì cái không khí nhơm nhớp nặng mùi săng dầu nhớt bụi của vùng trời văn minh đô thị như bị chiếc đũa thần gió thuần khiết miễn nhiễm cuốn hút trôi đi.

Đề cập đến đồng quê ta, cái nôi của lúa nước, dẫn thủy nhập điền, nguồn suối hạnh thông hơi thở tạo sinh lực mới nầy còn phát xuất từ tinh thần căn bản độc lập tự do phóng khoáng của dân ta luôn tìm cách thoát khỏi sự xâm lăng đô hộ ngoại bang và phòng chống các hệ lụy tự nhiên sinh bịnh lão tử hầu phục hồi lại cái ngã, cái tôi, cái mình « nhân chi sơ tính bổn thiện » thật sự của chúng sinh. Rồi giữa khung cảnh hòa bình huyền diệu của mùa Xuân năm mới, bừng lên sự hiệp thông Thiên Địa Nhân, thiên thời địa lợi nhân hòa. Tết của quê hương mình sao mà diệu kỳ mầu nhiệm tuyệt vời !

Khác hẳn với Âu châu chẳng hạn với bốn mùa rõ rệt, khí hậu ôn đới, Việt nam ta bé nhỏ, dù vị trí địa lý luôn bị kềm kẹp bởi chiếc mũ Kim cô phủ đầu của ông bạn láng giềng xì thẩu đông dân Hán rộng, vẫn lại được thiên nhiên ưu đãi rất nhiều.Với khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa, vị trí bao lơn nhìn ra biển cả, bờ biển dài điểm đệm bằng những vịnh đẹp nổi danh thế giới như Vịnh Hạ long, Cam Ranh, thềm lục địa ẩn dấu bao tài nguyên quí hiếm chưa được khai thác hết, những quần đảo Hoàng sa Trường sa trên biển Đông, Việt nam ngày nay chiếm một phần vị trí quan trọng thiết yếu về giao thông, kinh tế chiến lược chính trị quân sự trên bàn cờ quốc tế.


Biển Đông
Tên « Hòn ngọc Viễn Đông » được quốc tế truy tặng cho Việt nam quả là bằng chứng hùng hồn nhất đặc cách cho một mẫu tuyệt tác về hình thể chữ S của nước ta, mà còn cho tất cả của cải sản phẩm vật chất tinh thần cần thiết phục vụ cho cuộc sống hằng ngày được tạo ra bằng một tâm tình yêu nước, đấu tranh sáng tạo hiếu học cần cù nhẫn nại, sự đóng góp của khối óc và bàn tay của trên chín mươi triệu người dân nước nhỏ tự lập tự chủ tự quyết tự cường để sống còn vượt khó vươn lên.


        Bonsai có hình Hai con chó
Vì thế, dưới thời Pháp đô hộ, do khí hậu nước ta có một thang điểm độ khác nhau từ Bắc vào Nam, nhưng cái ý đồ then chốt của họ vẫn là vì muốn chia rẽ để cai trị, người Pháp đã chia ra là ba « kỳ » (vùng), với thể chế khác nhau Tonkin (Bắc kỳ) dưới sự bảo hộ của Pháp, Annam (Trung kỳ) thuộc Hoàng triểu Nguyễn dưới sự giám sát của Pháp, Cochinchine (Nam kỳ) thuộc địa Pháp. Vậy mà, điểm hay của sự chênh lệch về thời tiết không mấy gay gắt ấy lại có tác động hổ trợ lẫn nhau, hay pha trộn cần thiết cho việc phát triển sản xuất cải tiến canh tân trong mọi ngành nghề, canh nông trồng trọt, chăn nuôi, ngư nghiệp, kỷ nghệ công nghiệp đưa nền kinh tế, du lịch, giải trí,…  tiến bộ theo trình độ văn minh kỷ thuật khoa học hiện đại ngày nay.


             Cầu Rồng Đà nẵng Việt nam
Thật vậy, không phải nói ngoa hay « nổ » đâu Việt nam ta được thiên nhiên ưu đãi biệt cách lắm. Ở đây các bạn chỉ thấy bàng bạc sự hiện diện hay ảnh hưởng của các mùa Xuân Hạ Thu Đông mà chỉ có hai mùa mưa nắng tương đối rõ rệt thôi, thế mà đúng là đặc ân then chốt chủ yếu cho sự sinh tồn và thừa hưởng một gia tài tuyệt thế trời cho.
 Do đó, các bạn có nhận thấy rằng chúng ta có thể tận dụng được hết thời gian mười hai tháng cả ban ngày lẫn đêm, không gian, thổ nhưỡng trong mọi sinh họat xã hội, như phân phối hợp lý địa lý vùng miền tỉnh thành làng ấp, việc chuyên canh, trồng trọt, chăn nuôi, nông lâm hải sản, khoáng sản, khai hoang, điều hòa lưu lượng nước mưa, sông biển nước mặn, đào kinh dẫn thủy nhập điền, xây đập đê điều trên các dòng sông quan yếu để chận lụt lội, đề phòng chống lại ảnh hưởng tiêu cực độc hại của thiên tai như sự tăng độ nóng của vỏ địa cầu làm những khối băng vạn niên ở hai cực Bắc Băng Dương và Nam Băng Dương vỡ tan, đưa nước biển dâng lên càng ngày càng cao gây lũ lụt, nhiễm mặn, bờ biển xói mòn. Ngoài ra, thiên tai còn có thêm nào là núi lửa, động đất, tsunami, đường nứt trên vỏ trái đất, thời tiết thay đổi bất thường làm cho thế giới cảm thấy càng ngày càng bất lực trong sự bắt kịp việc đề phòng bảo vệ địa cầu.

Hơn thế nữa, các bạn hãy hãnh diện về vòng quạt tuyệt đẹp và cực kỳ phong phú về lâm  nông hải sản, hoa quả nước mình.Không có loại hoa nào, trái nào trên thế giới mà ở Việt nam không thể không trồng được và thu hoạch yếu đâu. Vùng với khí hậu nào, vùng đất thích hợp nấy cho việc chuyên canh trồng trọt chăn nuôi, du lịch giải trí vui chơi, khảo cổ, tìm tòi khám phá khai khẩn, nền kinh tế mới có thể phát triển được.

 Việt nam ta - như Bà Mẹ Âu cơ sinh ra trăm con, nhỏ nhắn mà mắn con - nhỏ bé mà kiên cường cần cù thông minh kiên nhẫn khéo tay, đã biết tự vạch cho mình cuộc sống tự lập tự cường từ ngày đầu lập nước chuyển về phía Nam, chỉ dựa vào sức mạnh của chính mình và tinh thần khai phóng của những bậc tiền hiền tiên phong trong việc tìm tòi khai phá đất hoang đất mới.

Kết quả ta mới có thêm miền Nam hoang vu bùn sình lầy lội, đầy thú dữ, trên rừng toàn cọp beo rắn rít, dưới nước cá sấu lềnh bềnh trườn lên trên bãi biển phơi mình rình mồi trước kia đã biến thành một vùng phì nhiêu trù phú bậc nhất chẳng những ở vùng Đông Nam Á mà còn ít hay chưa thấy một miền nào trên thế giới mà được thiên nhiên đặt cách đãi biệt tuyệt diệu như vậy.

Bonsai dừa có hình chuột năm Canh Tý 2020
Hơn thế nữa, bờ biển dài cong theo hình thể chữ S đất nước như được nạm ngọc đường viền bằng núi non, dãy Trường sơn hùng vĩ, những vịnh thiên nhiên nổi tiếng thế giới Vịnh Hạ long, Cam Ranh, hải cảng cho việc cặp bến các tàu lớn ngoại quốc như Đà nẳng, Hội an, Hải Phòng, Saigon, Phú quốc. Ngoài ra thềm lục địa chôn giấu bao mõ dầu khí đốt trên biển Đông, con đường hàng hải tiếp cận Thái Bình Dương.

Đặc biệt hơn, Việtnam ta quả là một Đất Nước vì nhìn từ trên không gian xuống hoặc trên bản đồ ta thấy chằng chịt hệ thống sông ngòi kinh rạch ao hồ với hai Châu thổ quan yếu tạo thành bởi phù sa của dòng sông Hồng (Bắc) Đồng bằng sông Hồng và Cữu long Mékong (Nam), Đồng Bằng sông Cữu long với chín nhánh sông đỗ ra Thái Bình Dương, vựa lúa lớn cho cả nước và vườn hoa quả phong phú và đặc biệt là cây thuốc dân giả có tác dụng chữa bệnh mà có người nước ngoài cho rằng « Người Việt nam chết trên cây cỏ thuốc ».

Tiếc rằng, càng ngày càng văn minh tiến bộ, nhân tai do chiến tranh và cả sự phát triển tột bực của khoa học kỷ thuật đại công nghệ cũng góp phần lớn vào sự ô nhiễm môi trường, hủy diệt sự sống của con người, các loài và vũ trụ.

Đáng tiếc hơn nữa là chẳng những khối óc và bàn tay tuyệt vời của con người lắm lúc cũng bị « tẩu hỏa nhập ma »hay sao mà chối bỏ Tâm lành, trung thành với Satan, Ngạ Quỷ Dạ xoa, điểm cực ác là cố tâm làm nghiêng cán cân Tạo hóa, đào hố sâu giữa hai cực điểm cộng trừ như tốt xấu, giàu nghèo, thiện ác, chia rẻ đoàn kết, chiến tranh hòa bình, xóa bỏ tâm linh để thay Trời làm bá chủ thế giới trần gian.

Bao nhiêu nước nhỏ dù có nền văn minh văn hóa lâu đời, một đời sống tâm linh cao  cũng bị xâm lăng đô hộ đồng hóa tiêu diệt dần dần bởi nước lớn bất chấp luật quốc tế nhân quyền, đạo đức.

 Trong lúc đó, con người ở thế kỷ 21 nầy rồi, căn bản vẫn còn loay hoay trong việc tìm kiếm nguồn gốc của mình, ta từ đâu đến, ai sinh ra ta, ai tạo ra hoa quả, sinh vật trên địa cầu, rồi thái dương hệ, trời trăng các hành tinh, cả hiện tượng lạ lùng bí ẩn như đĩa bay, những vòng tròn kỳ bí (Crop Circle) chưa được giải mã…


Những vòng tròn bí ẩn

Điểm khó hiểu nhất là càng văn minh, con người càng có khuynh hướng trở nên tham lam ích kỷ gian xảo mưu mô tàn bạo độc ác hơn, mất cả lương tri tính tình người. Chẳng những tranh nhau ngôi bá chủ thế giới mà còn muốn ngự trị cả thiên nhiên vũ trụ, tâm linh. Do đó, bóng dáng hòa bình vừa lấp ló tỏa ánh sáng lung linh huyền diệu thì đấy chỉ là những biểu hiện của sự chuẩn bị chiến tranh.

Do thế nước nào cũng chạy đua nước rút, nhất là các cường quốc chóp bu để giữ vững vị thế của mình trên bàn cờ quốc tế, và trong hàng ngủ nầy, có nước chỉ cần để đạt được mục tiêu riêng (bất chánh) của mình đã không ngần ngại dùng bất kể phương tiện chính sách đê tiện vô nhân đạo nào cũng mặc, pha luôn văn tự luật pháp quốc tế. Nước nhỏ nghèo khó ít có hy vọng thoát khỏi cảnh « cá lớn nuốt cá bé » « cá chậu chim lồng », đô hộ xâm lăng bởi chế độ độc tài tàn bạo lòng tham không đáy, tham vọng vô biên.

Vả lại thế giới tiến bộ hiện nay như là một mê cung khó mà đoàn kết nhau thật sự, sự cạnh tranh gay gắt quá nên mạnh ai luôn phải tự lo bảo vệ mình vì « nếu muốn có hòa bình thì phải chuẩn bị chiến tranh » (Napoléon 1er).

Việt nam ta đấy, đã trải qua 45 cái Tết ta qua rồi từ ngày « thống nhất » 1975 -2020, người Việt trong và ngoài nước cũng chưa vui Xuân cùng nhau họp mặt trong ngôi nhà từ đường đông đủ trọn vẹn hạnh phúc đâu. Gương của Tây Tạng,Tân cuơng, cũng chẳng thức tỉnh ai cả, cuộc sống ngày nay như không tưởng hơn, lao mình vào việc hưởng thụ thõa mãn nhu cầu vật chất hết mình, sống vui chơi thỏa thích bất cần trong ảo ảnh mê hồng trận do các nhà phù thủy khoa học kỷ thuật công nghệ tiến bộ cao vả tâm linh phù phép tạo ban cho.

Riêng thời gian cứ trôi qua không đợi không chờ vô tư vô định trong khi cuộc đời người thì chỉ không ngắn thì dài và luôn luôn đi trên con đường cố định một chiều quá khứ hiện tại tương lai, cho đến ngày kết thúc như ngày cuối năm chấm dứt vĩnh viễn của năm cũ không trở lại.

Vẫn biết rằng không ai lột da sống đời dù là người có nhân phẩm tốt đức hạnh, anh hùng, nhà tu, giàu có nghèo hèn,… tất cả ai ai đều ngang nhau trước Tử thần để trở về lỏng đất mẹ, tay không.

Vậy thì đã biết cuộc đời người ngắn ngủi, vô thường, ra đi tay trắng trắng tay, sao chúng ta không tập cho mình luôn tỉnh thức, mở lòng đoàn kết thanh thản sống chung nhau, và biến mỗi ngày trở thành như một ngày Tết chan hòa hạnh phúc trần gian.
                                 Cô Trần Thành Mỹ  





 
ĐỒNG HƯƠNG © 2012 - Xây dựng bởi Blog Thiết Kế – Hỗ trợ bởi Người Áo Lam - Giao diện Rumah Dijual